اورکلاک

اورکلاک به بالابردن سرعت و در نتیجه آن کارایی یک قطعه به بیشتر از مشخصات تعیین شده توسط کارخانه سازنده اطلاق میگردد. واژه کلاک برگرفته از "clock crystal" میباشد. از سوی دیگر اوركلاك به معنی افزایش فركانس و جریان کاری اجزاء مختلف سیستم کامپیوتر از قبیل مادربورد، پردازنده، حافظه و دیگر اجزای سیستم برای دستیابی به بهره وری و توان بیشتر از آنچه هر یك از آنها قادر به ارایه آن هستند میباشد . جذابیت «اورکلاکینگ» در واقع در پشت این واقعیت پنهان شدهاست که سرعت و مشخصههای حیاتی یک قطعه توسط کاربر قابل ارتقا میباشد و كاربرانی كه قصد انجام اوركلاكینگ را دارند بیشتر بر روی افزایش فركانسهای قطعات اصلی سیستم مانند مادربورد، پردازنده، كارت گرافیك و حافظه دقیق میشوند. انگیزههای انجام اوركلاكینگ به طور كلی در بین كاربران مختلف متفاوت است. برخی از كاربران برای افزایش كارایی سیستمهای خود اقدام به انجام اوركلاكینگ میكنند و برخی دیگر تنها به عنوان سرگرمی و برای اینكه ببینند قادر هستند كارایی سیستمهای خود را تا چه حد بالا ببرند اقدام به این كار میكنند. به هر دلیلی كه اقدام به اوركلاك كردن قطعات مختلف كامپیوتر خود كنید، این كار دارای مزایا و معایب خاص خود خواهد بود. با استفاده از اوركلاك كردن قطعات مختلف میتوانید آنها را وادار كنید كه در سرعتهایی بالاتر از آنچه برای آن طراحی شدهند به كار بپردازند پس باید ابتدا بدانید که کدام قطعات برای اورکلاکینگ مناسب هستند.

اگر قطعه شما قابلیت و توانایی کار در سرعت های بالاتر را نداشته باشد ( اوركلاكینگ سبب افزایش جریان مصرفی و حرارت تولیدی قطعه میشود) با اورکلاکینگ کردن آن باید با قطعه خود خدا حافظی کنید و آن را سوخته در نظر بگیرید.
در گذشتهای نه چندان دور، بسیاری از كاربران با استفاده از تغییرات سخت افزاری، مانند تغییر جامپرها و یا دیپسوییچها به تغییر فركانس و ولتاژها بر روی مادربردهای خود میپرداختند. اما اندك اندك كه BIOS كنترل همه عملكردهای پایه سختافزاری را در سیستم بر عهده گرفت، استفاده از آن برای انجام اوركلاك به یك ضرورت بدل گردید. با استفاده از تنظیمات BIOS میتوان بسیاری از عملكردهای سیستم را كنترل كرد. افزایش فركانس FSB یا به بیانی دیگر "گذرگاه پردازنده" یكی از اصلی ترین تنظیماتی است كه هر كاربری برای افزایش كارایی پردازنده و در نتیجه افزایش كارایی سیستم خود می بایست آنرا آنجام دهد. از آنجایی كه فركانس پردازنده ضریبی از فركانس گذرگاه است، افزایش آن فركانس پردازنده را نیز افزایش خواهد داد. به همین دلیل با انجام این كار میتوان به سادگی كارایی سیستم را افزایش داد.

اما در بسیاری از مادربردها افزایش فركانس گذرگاه پردازنده سبب افزایش تمامی فركانسهای دیگر از جمله فركانسهای حافظه، درگاههای PCI و PCIExpress و غیره میشود. به همین دلیل ممكن است هنگام افزایش فركانس، حتی در صورتی كه پردازنده توانایی كار در فركانسهای فوق را داشته باشد، به دلیل عدم توانایی قطعات دیگر سیستم بیثبات شده و یا آسیب ببیند.
عوامل موثر در خرابی و ناپایداری سختافزار عبارتند از:

سرعت - مدارهای مجتمع طول عمری محدود دارند، هر عملیات به مقدار بینهایت کوچک مدار را رو به زوال تدریجی (deterioration) سوق می دهد، بنابراین دوبرابرکردن تعداد چرخه بر ثانیه (فرکانس) میتواند طول عمر قطعه را به نصف کاهش دهد. این عامل معمولا به تنهایی قادر به خراب کردن یک قطعه قبل از منسوخ شدن نیست، ولی سرعت بالاتر منجر به تولید گرمای بیشتری نیز میشود.

گرما - با افزایش گرما مدارات با سرعت بیشتری رو به زوال میروند. گرما همچنین دشمن پایداری است، بطوریکه برای رسیدن به بالاترین سرعت پایدار باید دما را پایین نگه دارید.

ولتاژ - افزایش ولتاژ باعث تقویت قدرت سیگنال میشود که تاثیر فاحشی روی میزان قابلیت اورکلاکینگ میگذارد. اما افزایش ولتاژ زوال تدریجی مدارها را بیشتر میکند. افزایش ولتاژ همچنین باعث تولید گرمای بیشتر میشود و بنابراین نیاز به خنککنندههای بهتر بیشتر احساس میشود.
برخی از مادربردها هستند كه به شما اجازه میدهند تا فركانس گذرگاه پردازنده را به صورت مستقل از دیگر فركانسها تغییر دهید .